Gói thầu EPC dự án Nhà máy điện Nhơn Trạch 3, 4 liệu có đảm bảo minh bạch trong đấu thầu?

(Xây dựng) – Gói thầu Thiết kế, mua sắm, xây dựng, lắp đặt, chạy thử và nghiệm thu (EPC) Nhà máy điện Nhơn Trạch 3 và Nhơn Trạch 4 do Tổng Công ty Điện lực Dầu khí Việt Nam – CTCP (PV Power) làm chủ đầu tư hiện đang “lùm xùm” với hàng loạt đơn thư kiến nghị từ các công ty lớn trên thế giới. Đại sứ quán một số nước gửi lên Thủ tướng Chính phủ và các Bộ, ngành đề nghị xem xét cách tổ chức đấu thầu sao cho công bằng, minh bạch…

Nhà máy điện Nhơn Trạch 2 (Ảnh minh họa).

Dự án được mời thầu quốc tế gói EPC có giá 24.147,637 tỷ đồng. Phương thức lựa chọn nhà thầu là 1 tiến trình 2 túi hồ sơ ; Bảo đảm dự thầu 370 tỷ đồng. Sau khi được phê duyệt, Hồ sơ mời thầu của gói thầu EPC được phát hành ngày 28/3/2021 và đóng thầu vào ngày 6/7/2021. Tuy nhiên, do ý kiến đề nghị của 1 số ít nhà thầu, PV Power đã gia hạn thời hạn đóng thầu vào lúc 13 h30 ngày 6/8/2021 và thời gian mở thầu vào lúc 14 h00 cùng ngày. Dẫu vậy, đến thời gian đóng thầu hôm 6/8/2021, đã có ít hơn 3 nhà thầu nộp hồ sơ dự thầu. Do đó, PV Power lại quyết định hành động gia hạn thời gian đóng thầu tới 13 h30 ngày 23/8/2021 và thời gian mở thầu là 14 h cùng ngày .
Đến nay có 16 nhà thầu trong nước và quốc tế chăm sóc đến dự án Bất Động Sản này. Tuy nhiên, rất nhiều công ty lớn như Tập đoàn Mitsubishi, Siemens và Huyndai, Đại sứ quán Nhật Bản, Đại sứ quán Đức đã phải có văn bản gửi Thủ tướng nhà nước, những Bộ, ngành đề xuất xem xét lại gói thầu, bởi những nhu yếu trong hồ sơ mời thầu đang khiến những doanh lớn trên sẽ sớm bị loại do không phân phối được .

Điều đáng nói là các yêu cầu trong hồ sơ thầu được đưa ra chỉ có duy nhất 1 công ty đảm bảo được yêu cầu, khiến dư luận băn khoăn về tính cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả của dự án. Rất có thể bài thầu đã được một nhóm lợi ích nào đó âm thầm tính toán từ trước?

Cụ thể, qua tìm hiểu và khám phá, hồ sơ mời thầu dự án Bất Động Sản nêu trên nhu yếu nhà sản xuất phải có kinh nghiệm tay nghề trong việc sản xuất tua-bin khí giống như thiết bị của gói thầu, cung ứng tối thiểu 02 tổ máy trên toàn thế giới, trong đó có tối thiểu 01 tổ máy đã đưa vào quản lý và vận hành thương mại .
Theo ghi chú thì những tua-bin khí này phải giống với những tua-bin khí được đề xuất kiến nghị cho gói thầu, đơn cử có 6 tiêu chuẩn : Có cùng phiên bản tua-bin khí ; Có cùng lớp lót buồng đốt và nguyên tắc đốt giống nhau ; Có cùng nhiệt độ nguồn vào tua-bin ; Có phần lưu lượng giống nhau so với máy nén và tua-bin khí ; Có cùng số lượng tầng cánh máy nén, cánh động và cánh tĩnh tua-bin ; Có cùng kiểu làm mát buồng đốt ”. 6 tiêu chuẩn này chỉ có duy nhất nhà thầu sử dụng thiết bị của GE là Samsung C&T Corporation bảo vệ nhu yếu. Như vậy, nếu tổ chức triển khai đấu thầu thì Samsung C&T Corporation sẽ “ một mình một ngựa ” thắng lợi .
Qua đó, dư luận cho rằng tính cạnh tranh đối đầu, hiệu suất cao kinh tế tài chính khó hoàn toàn có thể được bảo vệ, còn có nguyên do xuất phát từ vị thế độc quyền của nhà sản xuất thiết bị chính ( OEM ) mà chủ góp vốn đầu tư PV Power chưa chăm sóc giải quyết và xử lý, mặc dầu được nhiều nhà thầu kiên trì yêu cầu trong suốt thời hạn dài kể từ khi phát hành hồ sơ mời thầu .
Được biết gói thầu EPC có phần thiết bị chính được cung ứng bởi những OEM – chiếm khoảng chừng dưới 40 % giá trị trong khi có hơn 60 % còn lại là do tổng thầu EPC ( cùng với những nhà thầu phụ trong nước ) tiếp đón, và đây cũng là pháp nhân tham dự thầu, chịu nghĩa vụ và trách nhiệm duy nhất trước Chủ góp vốn đầu tư trong quy trình đấu thầu và triển khai dự án Bất Động Sản nếu trúng thầu .

Trao đổi với Báo điện tử Xây dựng, một lãnh đạo nhà thầu Hàn Quốc cho biết: “Quy định của hồ sơ mời thầu ở dự án này “vô tình” làm cho chỉ có duy nhất một OEM đáp ứng được về mặt kỹ thuật. Về mặt thương mại, OEM này lại có thỏa thuận độc quyền về cung cấp hàng hóa chỉ cho một nhà thầu EPC duy nhất. Kết quả cuối cùng, theo đúng kịch bản dự báo và đang diễn ra, tại thời điểm nộp thầu (ngày 06/8/2021 vừa qua), chỉ duy nhất một nhà thầu EPC đi cùng với một OEM tham gia. Chủ đầu tư đã gia hạn thời gian nộp thầu đến ngày 23/8/2021 với mong muốn về lý thuyết là sẽ nhận được thêm hồ sơ dự thầu. Tuy nhiên, nếu các nội dung cơ bản của hồ sơ mời thầu, bao gồm xử lý về độc quyền OEM không thay đổi, gần như chắc chắn không thể có thêm nhà thầu nào nộp thầu được, dù rất muốn. Các nhà thầu đã có văn bản gửi Chủ đầu tư khẳng định việc này, sau khi nhận được thông báo gia hạn. Trong hoàn cảnh đó, biết trước về việc không có đối thủ cạnh tranh, liệu có nhà thầu EPC nào “tốt bụng” đến mức đưa ra giá chào thầu hợp lý như kỳ vọng của Chủ đầu tư?”.

Liên quan nội dung này, trước phản ánh của nhiều nhà thầu dựa trên trong thực tiễn của quy trình đấu thầu, Cục Quản lý đấu thầu, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã có văn bản số 638 / QLĐT-CS ngày 17/5/2021 hướng dẫn thỏa thuận hợp tác độc quyền ( như diễn đạt ở trên ) là một trong những hành vi thông thầu, bị cấm theo Điều 89, Khoản 3, Điểm c của Luật Đấu thầu, hoàn toàn có thể dẫn đến việc phải hủy thầu, đồng thời cũng là tín hiệu của hành vi thỏa thuận hợp tác hạn chế cạnh tranh đối đầu theo Điều 11 của Luật Cạnh tranh số 23/2018 / QH14. Do vậy, Cục Quản lý đấu thầu đã khuyến nghị “ để tăng tính cạnh tranh đối đầu trong đấu thầu, hạn chế việc khước từ bán sản phẩm & hàng hóa của nhà sản xuất thiết bị gốc, gây khó khăn vất vả cho những nhà thầu tham dự thầu, thì trong hồ sơ mời thầu, chủ góp vốn đầu tư cần đưa ra pháp luật đơn cử về việc giải quyết và xử lý so với hành vi hạn chế cạnh tranh đối đầu nói trên ” .
Đáng tiếc, Chủ góp vốn đầu tư đã không tiếp thu vừa đủ quan điểm của Cục Quản lý đấu thầu ; Phản ánh của những nhà thầu về thực tế thị trường, dẫn đến ngữ cảnh độc quyền OEM xảy ra đúng như dự báo, gián tiếp tạo vị thế độc quyền cho nhà thầu EPC, không bảo vệ được tính cạnh tranh đối đầu và hiệu suất cao kinh tế tài chính cho dự án Bất Động Sản, là những tiềm năng của bất kể quy trình đấu thầu nào. Ở đây, cũng cần nhắc lại Văn bản số 515 / ĐL-NĐ và ĐHN ngày 21/4/2020 của Cục Điện lực và Năng lượng tái tạo ( Cục ĐL ) – Bộ Công Thương, trong đó Cục ĐL đã khuyến nghị Chủ góp vốn đầu tư về lựa chọn công nghệ tiên tiến, nhà phân phối cần bảo vệ tăng tính cạnh tranh đối đầu và hiệu suất cao của dự án Bất Động Sản .
Trao đổi với chúng tôi, một chuyên viên trong nghành Điện khí cho rằng, ở đây nên tìm hiểu thêm những pháp luật về đấu thầu cho những gói thầu tựa như ( cùng nghành, cùng những OEM ) ở những nước trên quốc tế, theo đó, chủ góp vốn đầu tư dự án Bất Động Sản thường đặt ra nhu yếu trong hồ sơ mời thầu về việc nghiêm cấm hành vi thỏa thuận hợp tác độc quyền giữa OEM và nhà thầu EPC ; nếu có thỏa thuận hợp tác như vậy, thì cả OEM và nhà thầu EPC đều bị loại. Quy định tưởng chừng rất đơn thuần này nhưng lại có công dụng làm ngày càng tăng can đảm và mạnh mẽ tính cạnh tranh đối đầu, và người hưởng lợi đương nhiên là Chủ góp vốn đầu tư khi có Ngân sách chi tiêu tốt nhất, kỹ thuật bảo vệ và sau cuối, người tiêu dùng điện và tổng thể và toàn diện nền kinh tế tài chính được lợi .
Báo điện tử Xây dựng sẽ liên tục thông tin về yếu tố này .

Source: https://suthatmatlong.com
Category: Vòng quanh đất nước